Mieszkanie Plus – zasady działania programu i kto może z niego skorzystać?
Program Mieszkanie Plus to propozycja rządu dla Polaków, którzy marzą o własnych czterech kątach, ale borykają się z barierą cenową na rynku nieruchomości. Jest to następca programu Mieszkanie dla Młodych, stanowiącego wcześniej dofinansowanie do kredytów mieszkaniowych. Dokładne zasady i kształt programu Mieszkanie Plus nie są do końca wszystkim znane, dlatego postaramy się rozjaśnić nieco całokształt programu w poniższym artykule.
- Rządowa wizja dostępnego mieszkalnictwa
- Dla kogo przeznaczone są mieszkania
- Możliwości najmu i wykupu lokalu
- Harmonogram i lokalizacje inwestycji
Rządowa wizja dostępnego mieszkalnictwa
Celem nadrzędnym jest wzrost podaży mieszkań na wynajem i wprowadzenie bardziej przystępnych cen. Projekt zakłada budowę tanich mieszkań przeznaczonych na wynajem. Beneficjentami mają być osoby znajdujące się w patowej sytuacji — takich, którzy nie mogą sobie pozwolić na sfinansowanie kredytu hipotecznego, jednak ich zarobki są zbyt wysokie, aby mogli otrzymać mieszkanie komunalne.
W praktyce program wypełnia lukę między dwoma skrajnościami: rynkiem komercyjnym a pomocą społeczną. Dzięki temu osoby pracujące, osiągające średnie dochody, nie muszą rezygnować z perspektywy stabilizacji mieszkaniowej z powodu braku odpowiedniego wsparcia finansowego.
Dla kogo przeznaczone są mieszkania
Program w głównej mierze skierowany jest do rodzin wielodzietnych oraz osób o dochodach uniemożliwiających zakup lub wynajem mieszkania na zasadach rynkowych. Brakuje jeszcze precyzyjnych informacji dotyczących procedur składania wniosków. Na chwilę obecną jedyną radą dla osób zainteresowanych jest śledzenie terminów składania dokumentów w danym urzędzie gminy lub miasta. Mieszkanie Plus jest programem adresowanym do wszystkich Polaków, nie tylko tych posiadających potomstwo.
Model finansowania budownictwa społecznego
Program Mieszkanie Plus zakłada przede wszystkim tanie budownictwo społeczne oraz spółdzielcze. Twórcy projektu dążą do tego, aby koszt budowy lokalu mieszkalnego nie przekroczył kwoty 2–3 tys. zł za metr kwadratowy. Taka cena wydaje się trudna do osiągnięcia, jednak rząd jest zdania, że realizacja tak tanich inwestycji jest możliwa. Cena za metr kwadratowy zawsze uzależniona jest od ceny gruntu, na którym realizowana jest inwestycja, dlatego od teraz nieruchomości będą budowane tylko na gruntach państwowych, przekazanych na preferencyjnych warunkach.
Dzięki eliminacji kosztów nabycia gruntu oraz optymalizacji procesów budowlanych możliwe jest znaczące obniżenie końcowej ceny mieszkania. To z kolei bezpośrednio przekłada się na wysokość czynszu najmu oraz potencjalnej ceny wykupu, co czyni program atrakcyjnym dla szerokiej grupy odbiorców.
Możliwości najmu i wykupu lokalu
Generalnie system wsparcia będzie się opierał głównie na tanim wynajmie. Obecnie z wynajmu korzysta większość społeczeństwa, co rodzi jednak wysokie koszty głównie ze względu na zawyżone ceny samego najmu. Program Mieszkanie Plus ma położyć temu kres.
Zasady płatności czynszu
Osoba, która weźmie udział w programie, będzie zobowiązana do płacenia czynszu w wysokości od 10 do 20 zł za metr kwadratowy, spłacając w ten sposób część odsetkową. Jeżeli zdecyduje się na dojście do własności, wówczas będzie zobowiązana do płacenia 20% wyższego czynszu, a to spowoduje, że po 25–30 latach stanie się właścicielem lokalu. Z biegiem lat część kapitałowa będzie się zwiększać kosztem odsetkowej.
Taki mechanizm pozwala najemcy elastycznie dostosować model uczestnictwa w programie do własnych możliwości finansowych i planów życiowych. W przypadku rezygnacji z wykupu, lokator nadal może korzystać z mieszkania na zasadach najmu społecznego, bez konieczności opuszczania lokalu.
Harmonogram i lokalizacje inwestycji
Zgodnie z zapewnieniami Ministra Infrastruktury i Budownictwa, budowa pierwszych tanich mieszkań ruszyła już z początkiem 2017 roku. Jeżeli wszystko pójdzie zgodnie z planem, to pierwsi uczestnicy programu będą mogli zasiedlać nowe mieszkania już w 2018 roku.
Według zebranych informacji inwestycje planuje się przeprowadzić w następujących miastach i województwach:
- Dolny Śląsk: Bielawa, Głogów, Jawor, Świdnica, Wałbrzych, Wrocław
- Województwo kujawsko-pomorskie: Inowrocław, Grudziądz, Toruń, Włocławek
- Województwo lubelskie: Biała Podlaska, Świdnik, Zamość
- Województwo lubuskie: Gorzów Wielkopolski, Słubice, Witnica
- Województwo łódzkie: Koluszki, Łowicz, Łódź, Tomaszów Mazowiecki, Wieluń, Zduńska Wola
- Województwo małopolskie: Chrzanów, Kraków, Skawina, Trzebinia
- Województwo mazowieckie: Ciechanów, Józefów, Kobyłka, Pruszków, Radom, Sochaczew, Węgrów, Warszawa
- Województwo opolskie: Nysa, Opole
- Województwo podkarpackie: Dębica, Nowa Dęba, Przemyśl, Rzeszów, Stalowa Wola
- Województwo podlaskie: Augustów, Białystok, Łomża, Suwałki
- Województwo pomorskie: Gdańsk, Gdynia, Kępice, Pelplin, Słupsk, Sopot, Starogard Gdański
- Województwo śląskie: Chorzów, Czeladź, Gliwice, Katowice, Mysłowice, Piekary Śląskie, Tychy, Zabrze, Żory
- Województwo świętokrzyskie: Kielce
- Województwo warmińsko-mazurskie: Elbląg, Nidzica
- Województwo wielkopolskie: Jarocin, Kalisz, Kępno, Koło, Konin, Poznań, Turek
- Województwo zachodniopomorskie: Bobolice, Sianów, Stargard Szczeciński, Stepnica, Szczecin, Świdwin, Świnoujście, Wałcz, Złocieniec
Rozległość geograficzna programu pokazuje, że rząd stara się objąć wsparciem nie tylko duże aglomeracje, ale także miasta średniej wielkości, gdzie problem dostępności mieszkań również jest odczuwalny. Taki rozkład inwestycji ma zapewnić równomierne wsparcie dla mieszkańców różnych regionów Polski.